خانه / مقالات / بسته بندی تتراپک
بسته بندی تتراپک

بسته بندی تتراپک

تاریخ نشان داده است در ابتدای تمدن بشری نیازی به بسته بندی مواد غذایی نبوده، بلکه مردم برای بدست آوردن غذا از محلی به محل دیگر می رفتند. تا زمانی که پناهگاه دائمی برای خود پیدا کردند. در چنین شرایطی ناچار بودند غذا را از محل های مختلف جمع آوری کنند و به محل سکونت خود بیاورند.

این نیاز باعث شد که اولین انواع بسته بندی نظیر کدوهای خشک شده، صدف ها، برگ ها ، پوست حیوانات و دیگر مواد طبیعی مورد استفاده قرار بگیرند. برای انتقال آب، شیر ، ماست، روغن یا دوغ از پوست حیوانات استفاده می شد. از شاخ حیوانات برای حمل و نقل و ذخیره غذا و محصولات کشاورزی استفاده کردند (هنوز در مناطق استوایی از بامبو برای ذخیره سازی مواد غذایی استفاده می شود.) به طور کلی ظهور انقلاب صنعتی به راستی تحول اساسی در نظام تولید کالایی ایجاد کرد. انقلاب صنعتی، جهان را با فوران کالاهای گوناگون صنعتی روبرو کرد.

تنوع کالاها و رقابت فشرده میان تولید کنندگان و بازرگانان را نیز علاوه بر علوم دیگر وارد مجموعه سیستم بسته بندی کرد. با پیشرفت بیشتر ، علوم دیگری نظیر روانشناسی فردی، اجتماعی و ارگونومی به این مجموعه اضافه شد. توسعه بسته بندی سبب مستقل شدن این صنعت از مجموعه صنایع دیگر شد و رقابت و نیاز سبب گردید که صنایع بسته بندی سهم قابل توجهی از بودجه های شرکت های تولیدی را به خود اختصاص دهد. امروزه صنایع بسته بندی تبدیل به یک تکنولوژی قدرتمند شده است.

تاریخچه بسته بندی های تتراپک

بنیانگزار این سیستم دکتر رابنراوزینگ سوئدی بود. وی در سال 1943 میلادی نوعی از بسته بندی را اختراع کرد که طی آن ، بیشترین حجم از ماده غذایی ، در کمترین حجم بسته بندی جای می گیرد. به این ترتیب اولین شکل این بسته بندی ها به نام تتراکلاسیک به بازار ارائه شده که به شکل هرم بود. دکتر رابنراوزینگ در همان سال به اتفاق همکارانش تولید این ماشین را در سوئد شروع کرد. چند سال بعد سیستم اسپتیک را که دستاورد آن ماندگاری طولانی محصول بسته بندی شده بود، به بازار عرضه کرد.

در سال 1992 برای در اختیار داشتن سیستم های فرایند دست به خرید شرکت سوئدی آلفالاوال زد.شرکت آلفالاوال متعلق به دکتر لاوال مختصر سیستم فرآیند بود بعدها شرکت تتراپک روش انحصاری بسته بندی خود را که بسته بندی در مواد چند لایه مخصوص تتراپک بود، توسعه داد و امروزه شرکت تتراپک علاوه بر انواع بسته بندی ، کاغذ چند وجهی، انواع بسته بندی های پلاستیکی را به تولید خود اضافه کرده است.

مفهوم و ویژگی های بسته های تتراپک

مفهوم تتراپک اشاره به چهار وجهی بودن بسته ها دارد. البته این نام ها بعدا مرسوم شد، چراکه اولین بسته بندی که توسط این شرکت ارائه شد چهاروجه بود. امروز حتی هشت وجهی هم دارد. اساس تتراپک از ابتدا بسته بندی در کاغذهای چند لایه (لمینه) بوده است. کار بدین شکل بود که اینها برای اولین بار در لوند سوئد شیر را در پاکت های مثلثی شکل کاغذی بسته بندی کردند، که امروزه در ایران هم وجود دارد. این نوع بسته بندی ها در زمان خود ، پدیده ای نو ظهور بود.

این بسته بندی را در ابتدا شرکت تتراپک معرفی کرد. ولی پس از مدتی که دوران نو ظهور خود را گذراند برخی شرکت ها شروع به کپی کردن آن کردند و اکنون شرکت هایی نظیر pkl آلمان همین تکنولوژی را تولید می کنند و بسته هایی شبیه به تتراپک را ارائه می دهند. یکی از ویژگی های این بسته بندی، نگهداری طولانی محصول درون آن است. برای مثال می توان شیر را حدود چهار ماه در دمای معمولی در این بسته بندی نگهداری کرد.

البته به عملیاتی که قبل از پر شدن روی شیر انجام شده ، بستگی دارد. اگر شیر، پاستوریزه باشد، زمان نگهداری آن مانند شیر داخل بطری است. اما اگر شیر استریلیزه باشد در این بسته بندی ها تا ماه ها قابل نگهداری است. نکته مهم در اینجاست که این روش بسته بندی قبل از پر شدن حجم کمی را می گیرد چراکه مواد بسته بندی بصورت رول است و در حین پر شدن بصورت پاکت در می آید. یعنی شما می توانید مواد لازم برای بسته بندی 5/2 میلیون پاکت را در یک کامیون 20 تنی جابجا کرد. این قابل مقایسه با بطری های شیشه ای یا پلاستیکی نیست.

عمر این تکنولوژی بازمی گردد به زمان ابداع آن. این روش زمانی ابداع شد که خواستند شیر پاستوریزه را بسته بندی کنند. حدود 7 یا 8 هشت سال بعد از آن سیستم های استریلیزاسیون و اسپتیک ابداع شد. بطور معمول تتراپک از هفت لایه تشکیل شده است. البته تعداد لایه ها بستگی دارد که این بسته بندی برای شیر پاستوریزه بکار می رود یا شیر استریل یا آبمیوه. برای مثال بطور معمول برای آبمیوه از داخل بسته اگر حساب کنیم، دو لایه پلی اتیلین ، یک لایه آلومینیوم به عنوان محافظتی در برابر نور و اکسیژن ، دوباره یک لایه پلی اتیل ، یک لایه کاغذ چاپ ، یک لایه چاپ و یک لایه دیگر پلی اتیلن که کار چاپی را در مقابل رطوبت محافظت می کند، وجود دارد.

نوع ماده بسته بندی برای محصولات متفاوت ، متنوع است. برای شیر پاستوریزه نیازی به لایه آلومینیومی نیست. در حالی که برای شیر استریل لایه آلومینیوم لازم است. یا اینکه برای بسته بندی رب گوجه فرنگی لایه های پلی اتیلن داخلی، ضخامت بیشتری دارند. بسته به اینکه محصول پر شده تا چه اندازه اسیدی یا قلیایی یا نفوذ پذیر باشد ، ضخامت و جنس لایه تغییر می کند. امروزه در بازارهای بین المللی این مواد فقط منحصر به شرکت تتراپک نیست.

شرکت های دیگر نیز به تولید این مواد مبادرت کرده اند که اغلب آنها شرکت های آمریکایی هستند که بیشتر تولید آنها در خود آمریکا مصرف می شوند. البته صادرات هم دارند. در عین حال شرکت تتراپک هم در آمریکا فعالیت دارد. در واقع یک رقابت در آنجا وجود دارد. اما باید توجه داشت که مواد تولید شده شرکت های آمریکایی برای ماشین های خودشان است نه ماشین های شرکت تتراپک. بطور کلی این مواد محصول بسته بندی شده را از تمام عوامل بیرونی نظیر نور، هوا و میکروب های موجود در امان نگه می دارند.

در واقع این مواد نسبت به عوامل بیرونی نفوذ ناپذیر هستند. این برمی گردد به عملیاتی که روی محصول انجام شده است. وقتی شما شیر را استریل می کنید، این بسته بندی باید بتواند تا زمانی که پاکت باز نشده است شیر داخل آن استریل نگاه دارد. حدود 500 تا 700 میلیون پاکت در سال ظرفیت تولیدی تتراپک می باشد. شرکت تتراپک ماشین آلات را تولید نمی کند. ممکن است برخی از ماشین آلات خود را از جای دیگر تهیه کند. برای مثال ماشین آلات خط لمینت را دارند. این ماشین آلات ممکن است از شرکت های آلمانی یا آمریکایی خریداری شوند.

تتراپک می تواند این ماشین آلات را به تشخیص خود در کنار هم قرار دهد و آن را به خط تولید مواد تتراپک تبدیل کند. به عبارت دیگر ، بعضی قسمت های خط تولید ممکن است ساخت کارخانجات دیگری باشد که به سفارش شرکت تتراپک و برای خط تولید تتراپک تهیه شده اند. حدود 57 کشور در جهان مواد تتراپک را تولید می کنند که در این میان ترکیه، هند، پاکستان، عربستان و روسیه از کشور های منطقه ما هستند. ترکیه در ردیف اول است و سالانه بیش از یک میلیارد پاکت تولید دارد. تمام اینها باید تحت استانداردهای تتراپک تولید کنند.

معمولا نحوه مدیریت آنها به گونه ای است که خود شرکت تتراپک روی آنها نظارت می کند. گاهی 70 تا 80 میلیون پاکت در سال و گاهی حتی تا 200 میلیون پاکت در سال مصرف پاکت های تتراپک در ایران است. که این به شرایط اقتصادی کشور بستگی دارد. ارزی که از ایران برای این بسته ها خارج می شوند بین 7 تا 10 میلیون دلار می باشد. راه اندازی یک خط تولید مواد بسته بندی در ایران سود آور است ولی باید توجه داشت که حتی چنین کارخانه ای هم بخشی از مواد اولیه خود را باید از خارج تهیه کند.

در حال حاضر پاکستان، قسمت عمده ای از آلومینیوم لازم برای مواد بسته بندی تتراپک را وارد می کند. این موضوع در مورد هندوستان هم صدق می کند. گاهی اوقات هم شرایط اقتصادی حکم می کند که علی رغم توانایی تولید ، برخی محصولات از خارج وارد می شود. در این گونه موارد قیمت تمام شده خیلی مهم است. خیلی از کشور ها با وجود داخلی بعضی مواد، نوع خاصی از آن را وارد می کنند. از مواد بسته بندی که در ایران موجود می باشد پلی اتیلن است.

مواد بسته بندی تتراپک ماشین آلات پر کن و پاکت ساز مخصوص خود را می خواهد. زیرا تمام تنظیم های ماشین های پرکن بر اساس مواد بسته بندی تتراپک است. مواد بسته بندی تتراپک، بصورت رول شیرینگ شده است و باید دور از گرد وخاک، آلاینده ها و دور از فشار وضربه ، نگهداری شود. شرایط انبار داری این مواد بصورت مکتوب به مشتریان ابلاغ می شود.

بسته بندی تتراپک Tetrapak

بسته بندی، علمی است میان رشته ای که از جمله این رشته ها می توان به طراحی صنعتی، گرافیک، چاپ و مهندسی صنایع اشاره نمود. در زمینه طراحی بسته بندی، استانداردهایی نیز تدوین گردیده که بسیاری از آنها مربوط به

موقعیت های نظامی و لجستیک بوده و توسط مراکزی همچون US Navy و NAVSO ارائه گردیده اند. معمولا در بازار فروش، برای هر بسته بندی می توان وظایفی همچون نگهداری از محصول، ارائه اطلاعات مربوط به محتوا و شناساندن کالای بسته بندی شده را در نظر گرفت.

نتیجه تصویری برای ‪TETRA PAK‬‏

از جمله نمونه هایی از بسته بندی که در زمینه نگهداری مواد غذایی متداول گردیده اند، نمونه هایی هستند که با نام تجاری Tetra Pak و یا Tetra Brik شناخته شده اند که از نوع بسته بندی های چند لایه بوده و به منظور نگهداری طولانی مدت مواد غذایی در دمای محیط مورد استفاده واقع می شوند. به دلیل آب بندی کامل این نوع بسته بندی، استفاده از مواد نگهدارنده در ترکیب ماده خوراکی، الزامی نمی باشد که این امر امتیاز بزرگی برای این نوع پوشش بسته بندی از نظر صنایع غذایی محسوب می گردد.

بدنه نگهدارنده، در بسته بندی تتراپک از جنس مقوای چندلایه بوده که ضمن ممانعت از ورود نور، نقش شاسی را نیز ایفا می کند. بر روی لایه های مقوایی، در داخل بسته بندی، یک لایه نازک از آلومینیوم، لمینیت گردیده که مانع از انتقال مواد آلاینده به داخل بسته بندی و نیز تبادل رطوبت بین مواد داخل بسته و فضای خارجی می گردد. تا اینجا، حداقل شرایط برای نگهداری مواد غدایی تامین شده ولی جهت بالابردن مقاومت لایه آلومینیومی در برابر مواد غذایی اسیدی و نیز به منظور جلوگیری از تغییر طعم مواد خوراکی داخل ظرف، یک لایه نازک از پلاستیک پلی اتیلن (PE) که اصطلاحا فیلم پلی اتیلنه نامیده می شود، در داخلیترین جدار ظرف و بر روی لایه آلومینیومی واقع می شود.

آنچه که در ایران متداول است، استفاده از تکنیک چاپ افست جهت انتقال طرح گرافیکی بر روی شیت بسته بندی، و سپس اتصال لبه ها با سیستمی است که اصطلاحا دوخت جرقه ای نامیده می شود. نکته جالب توجه در برخی از نمونه های بسته بندی تتراپک، مکانیزم درپوش پیچی موجود بر روی آن است.

این در پوش پیچی که از چهار قطعه مجزا تشکیل گردیده است، دو عملکرد متفاوت را تواما انجام می دهد: پیچیدن و سوراخ کردن. سه قطعه از این مکانیزم، مشابه سایر نمونه های درپوش های پیچی هستند، بدین صورت که یک قطعه لوله ای شکل، بر روی بدنه ظرف، متصل شده و درپوش، ضمن حرکت چرخشی بر روی رزوه ها و حرکت به سمت پایین، نهایتا با مماس شدن مسیری حلقوی ازبالاترین سطح داخلی آن بر روی ضخامت دهانه بالایی قسمت لوله ای شکل متصل به بدنه، عمل آب بندی را انجام می دهد.

یک باریکه حلقه ای شکل نیز، با اتصال به درپوش و ممانعت از چرخش آن، به جز در زمان گسستگی نقاط اتصال، عدم گشودگی قبلی درب بسته بندی را تضمین می نماید. جنس این قطعات از پلی پروپیلن(PP) بوده و جهت ایجاد براقیت و تردی مناسب جهت تمرکز تنش پیچشی در نقاط اتصال درپوش به باریکه حلقه ای شکل، که منجر به تسلیم و رسیدن به آستانه شکست و پارگی می گردد، به میزان اندکی می توان از پلی استایرن (PS) نیز در ماده مورد استفاده جهت تزریق قطعات درب، استفاده نمود.

قطعه چهارم که به صورت لوله ای شکل بوده و در یک سو، دندانه های برنده ای دارد، دارای رزوه هایی با فواصلی بیش از فواصل رزوه های داخلی درپوش است. نتیجتا وقتی که برای نخستین بار، کاربر با چرخاندن درپوش پیچی به صورت پادساعتگرد نسبت به باز نمودن درب بسته بندی مبادرت می ورزد، قطعه چهارم نیز توسط زائده های بلندی که در داخل درپوش پیچی است، به سمت پایین، حرکت کرده و با سوراخ نمودن لایه آلومینیومی موجود بر روی بسته بندی(که پوشش مقوایی ندارد) درب بسته بندی را باز می نماید.

تتراپک بدون درپوش پلاستیکی

نام تتراپک Tetra pak برگرفته از نام شرکت سوئدی با همین نام است که نخستین بار در سال 1951 از این تکنووژی استفاده کرد. این شرکت زیر مجموعه ای از گروه صنعتی Tetra Laval است که علاوه بر تجهیزات بسته بندی، ماشین آلات بسته بندی و خطوط تولید مواد غذایی را نیز تولید می کند.

انواع بسته بندی های تتراپک

تتراپک طیف وسیعی از انواع سیستم های بسته بندی را داراست. تنوع این بسته بندی ها مطابق دانش روز تغییر نموده و در برگیرنده بسته بندیهای پاکتی و پلاستیکی است.

1 -2بسته بندی ضد عفونی شده/مدت دار ( اسپتیک)

در جوامع متکی به کشاورزی شیر به میزان کافی قابل دسترسی است. مشکل زمانی ایجاد میشود که جوامع بزرگ شکل میگیرند و شیر در حد تولید مصرف نمیگردد. بسته بندی ضد عفونی شده ( مدت دار ) توسط تتراپک در سال 1960 اختراع شده است. بسته بندی ضد عفونی شده نوعی از بسته بندی است که محصول را طی مراحلی با دمای ماوراء (بسیار بالا) به سرعت حرارت داده و آن را سرد نموده و سپس درمحیطی استریل وارد بسته بندی های استریل مینمایند.

عملیات گرمایشی چند ثانیه به طول می انجامد تا اطمینان حاصل شود که محصول کیفیت خود راحفظ نموده است. بسته بندی اسپتیک محصول را برای مدت طولانی بدون نیاز به یخچال، تازه نگه میدارد. این بسته بندی از 006/0 میلیمتر لایه آلومینیوم تشکیل شده که محتوی بسته را از اکسیژن و نور حفاظت میکند. بسته بندی اسپتیک تتراپک از زمان اختراع< اواخر دهه 1960 >تاکنون با موفقیت بسیاری روبرو بوده است .

2- 2بسته بندی تترابریک

بسته بندی ضدعفونی شده تترا بریک به شکل آجر مستطیلی و مخصوص حمل در پالتهای اروپایی طراحی شده که در چهار فرمت متفاوت تولید می شوند: بیس لاین، میدلاین، اسکوآلاین و اسلیم لاین. شیر و آبمیوه پاستوریزه میتوانند در بسته بندی تترابریک و برای توزیع سردخانه ای عرضه گردد. فن آوری پایه برای تترابریک اسپتیک همان فنآوری به کار برده شده در تترا کلاسیک اسپتیک، تتراپریسما اسپتیک، تترا وج اسپتیک و تترا فینواسپتیک است.

۳-2تترا کلاسیک اسپتیک

تتراکلاسیک اسپتیک بسته بندی مناسبی برای مواد غذایی مایع به خصوص آشامیدنیها، غذای مدارس، یخمک، سس گوجه فرنگی و دسرهاست.

4-2تترا فینو اسپتیک

بسته بندی تترا فینو اسپتیک مناسب بازارهای در حال توسعه است. این نوع بسته بندی به شکل کیسه و بدون تا خوردگی است. سیستم بسته بندی تترا فینو اسپتیک راهی مناسب برای بسته بندی و فرآوری شیر به روش UHT است.

5-2تترا پریزما اسپتیک

بسته بندی تتراپریزما اسپتیک بسته بندی پاکتی ( مقوایی ) منحصر به فردی است که به شکل هشت ضلعی و دارای هشت پنل طراحی شده است. این بسته بندی مناسب آیس تی، آیس کافی، شراب، شیر، نوشیدنی های تقطیر شده و آبمیوه است.

6-2تترا ریکارت

تتراریکارت سیستم جدید بسته بندی مقوایی و فرآوری غذاهایی است که ماندگاری زیادی دارند. تتراپک هم اکنون با استفاده از فنآوری استرلیزه در ظرف یا ریتورت، آماده ارائه راه حلی جدید برای بسته بندی آن دسته از مواد غذایی است که به طور سنتی در قوطی یا شیشه و پارچ نگه داری می شدند مانند میوه جات، سبزیجات، غذاهای آماده یا غذای حیوانات. از نظر تکنیکی تترا ریکارد را میتوان یک گام بزرگ در فنآوری به شمار آورد، چرا که پیش از این «جوشاندن» یک قوطی پاکتی امکانپذیر نبود.

7-2 تترا رکس :

قسمت بالای این بسته بندی مقوایی شیبدار است که ابتدا ته بسته بندی چسب خورده و بسته میگردد سپس پر شده و در آخر، قسمت بالای آن چسب خورده و بسته میشود . پنل پنجم و ششم این بسته بندی مواد محتوی آن را از تماس با لبه های کاغذی خام مصون میدارد.

8-2 تترا تاپ:

این بسته بندی شامل تلفیقی منحصر به فرد از بدنه مقوایی و در پلاستیکی است که در عین شیک و کلاسیک بودن دارای لبه هایی منحنی و نرم است . این نوع بسته بندی بهداشتی و دارای ایمنی در حمل، توزیع و انبار آسان برای تولیدکننده است . شکل متمایز این بسته بندی در قفسه فروشگاه ها، توجه افراد را به خود جلب میکند.

9-2 تترا وج اسپتیک :

بسته بندی تترا وج اسپتیک با استفاده از فنآوری تترا بریک اسپتیک جلب اطمینان میکند. شکل متمایز این بسته بندی امکان به دست آوردن «تمایز در محصول »را فراهم میسازد.

تتراپک

تتراپک يک نوع بسته بندي اسپتيک مي باشد که جهت آبميوه جات و محصولات لبني مانند شيرهاي استريل و شيرهاي طعم دار استريل و نيزمحصولات ويژه اي مانند سويا استفاده می شود.

هدف ازبه کارگيري فرآيندبسته بندي تتراپک فراهم آوردن امکان بسته بندي نوشيدني ها بدون نيازبه مواد نگهدارنده و افزايش ماندگاري آبميوه ها ميباشد.امروزه جديدترين نوع بسته بندي به نام بسته بندي تتراپک در جهان شناخته شده است . بر اين اساس محصولات درقوطي هاي 4 گوش چندلايه اي به نام تترا پک بسته بندي مي شوند. از ميان بسته بندي هاي تتراپک ، بسته بندي تتراپريزما جديدترين و آخرين تکنولوژي تتراپک در جهان را به خود اختصاص داده است.

بسته بندي 8 وجهي يا تتراپريزما مزاياي بسياري نسبت به ساير انواع تتراپک دارد . يکي از مهمترين ويژگي آنها شکل منحصر به فرد و کاملاً نو و جديد آن مي باشد. اين نوع بسته بندي به راحتي در دست جابجا شده و قابليت حمل بالائي دارد و نيز به دليل 8 وجهي بودنش در برابر ضربات در حين حمل و نقل مقاوم تر مي باشد.

بسته بندي تتراپريزما از 7 لايه تشکيل شده که اين لايه هاازدرون به بيرون عبارتند از :

1- دو لايه پلي اتيلن ي مجاور با محصول

2- فويل آلومينيوم

3- لايه پلي اتيلن ي مياني

4- دو لايه مقوا

5- لايه پلي اتيلن ي مجاور به هوا

 

بازدیدها: 1942

تاریخ نشان داده است در ابتدای تمدن بشری نیازی به بسته بندی مواد غذایی نبوده، بلکه مردم برای بدست آوردن غذا از محلی به محل دیگر می رفتند. تا زمانی که پناهگاه دائمی برای خود پیدا کردند. در چنین شرایطی ناچار بودند غذا را از محل های مختلف جمع آوری کنند و به محل سکونت خود بیاورند. این نیاز باعث شد که اولین انواع بسته بندی نظیر کدوهای خشک شده، صدف ها، برگ ها ، پوست حیوانات و دیگر مواد طبیعی مورد استفاده قرار بگیرند. برای انتقال آب، شیر ، ماست، روغن یا دوغ از پوست حیوانات استفاده می شد.&hellip;

بازبینی کلی

امتیاز کاربر: 4.55 ( 1 امتیازات)
0

درباره‌ Fooda

وبسایت فودا، ﮐﺎﻣﻠﺘﺮﯾﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﺩﺍﻧﻠﻮﺩ ﺭﺍﯾﮕﺎﻥ ﮔﺰﺍﺭﺷﮑﺎﺭ ﺁﺯﻣﺎﯾﺸﮕﺎﻩ و تهیه ﮔﺰﺍﺭﺵ ﮐﺎﺭﺁﻣﻮﺯﯼ، پروژه اصول طراحی ، گزارش عملیات صنایع غذایی ، ﻣﻘﺎﻟﻪ، ﺳﻤﯿﻨﺎﺭ، کاربینی ، ﺑﺮﺍﯼ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮﯾﺎﻥ ﺻﻨﺎﯾﻊ ﻏﺬﺍﯾﯽ foodvar@yahoo.com ﺑﺎ ﺗﺸﮑﺮ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺳﺎﯾﺖ

یک نظر

  1. متشکرم خیلی توضیحات کاملی از تتراپک داشتید

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*